Pierwsze kroki w świat ASP .NET

Autor: Michał 'Seth' Gołębiowski
Data publikacji: 01.12.2003, 16:33 | Ostatnia modyfikacja: 29.10.2006, 16:46

Artykuł szczegółowo opisujący procedurę instalacji ASP .NET na serwerze IIS. W tekście omówiony jest sposób na rozpoczęcie pracy z tym językiem.

Spis treści

Wstęp

Mówiąc o ASP.NET nie sposób nie wspomnieć czym wogole jest platforma .NET Framework na której bazuje ASP.NET.

Microsoft .NET Framework to nowe spojżenie na tworzenie aplikacji w środowisku Windows, jest to także niejako kontynuacja projektu DNA, jednak poza koncepcja zintegrowania usług na tym podobieństwo się kończy.

.NET to zunifikowane środowisko do tworzenia aplikacji zarówno "okienkowych" jak i web'owych. Dysponuje ono szergiem udogodnień sprawiających, że tworzenie aplikacji jest bardzo proste i szybkie co jednak nie żutuje na ich jakość i funkcjonalność.

Główne zalety .NET Framework to:

Możlwiość pisania w przeszło 20 językach programowania oraz łączenia ich w jednej aplikacji.
Zunifikowany zestaw klas oraz typów (CLR).
Kompilowanie kodu (także ASP.NET) do kodu pośredniego IL (podobnie jak w Javie)
Mnogość dostępnych technologii.
Zwiększone bezpieczeństwo.
Zorientowanie całego środowiska na sieć.
ADO.NET
Nowy, potężny i w pełni obiektowy język C#
I wiele więcej.

Czym, więc jest ASP.NET ?

ASP.NET to technika tworzenia dynamicznych stron korzystająca w pełni z możliwości jakie daje nam .NET Framework. W przeciwieństwie do innych technologii pod pojęciem ASP.NET nie kryje się jeden język. W ASP.NET na chwile obecną można pisać w Visal Basic .NET, C# oraz JavaScript .NET. Możliwe jest także łączenie klas pisanych w tychże językach w jednej aplikacji webowej, a także korzystanie z bibliotek napisanych w innych niż te trzy językach.

Z innych możliwości jakimi dysponuje ASP.NET można wymienić:

Oddzielenie warstwy biznesowej od prezentacyjnej.
Pełna obiektowość.
Komponenty web forms - kontolki podobne do tych znanych z okienkowych wersji aplikacji
Zorientowanie na zdarzenia. Dzięki kontrolką web forms tworzenie stron jest niemalże identyczne z tworzeniem aplikacji okienkowych. Możemy 'oprogramować' zdarzenia kontrolek, a sam ASP.NET zadecyduje - na podstawie wykrycia lub nie dostępności Java Script'u w przeglądarce - czy część kodu zdarzenia wygenerować w JavaScript i uruchomić po stronie przeglądarki czy też przesyłać zdarzenia spowrotem do serwera.
Jak wyżej wspomniałem kod kompilowany jest do kodu pośredniego IL, który przyspiesza wykonywanie aplikacji.
I tu może zaskocze co po niektórych ale ASP.NET jest darmowym środowiskiem.
I wiele więcej.

Po tym wstępie czas zabrać się za instalacje środowiska.

Do góry

Instalacja serwera IIS

Aby móc wykorzystywać skrypty ASP .NET musimy zainstalować serwer obsługujący je - IIS (Internet Information Server). Dostępny jest on w systemach Windows 2000 od wersji Profesional, w Windows XP również od wersji Profesional oraz w Windows 2003, jako dodatek do systemu.

Instalujemy go poprzez: Panel sterowania > Dodaj lub usuń programy. Następnie wybieramy z lewego menu: Dodaj/Usuń składniki systemu Windows.

Z listy wybieramy Internetowe usługi sieciowe (IIS) i klikamy na przycisk Szczegóły. Teraz zaznaczamy Usługa World Wide Web i ponownie klikamy na Szczegóły i odhaczamy wszystkie elementy poza Usługa World Wide Web - jak to ma miejsce na tysunku dołączonym poniżej. Przyciskiem OK zatwierdzamy wszystkie zmiany, a później klikamy Dalej i na koniec Zakończ.

Jako, że ma on służyć tylko nam, nie będę wdawał się w szczegóły konfiguracji zabezpieczeń.

Do góry

Instalacja Framework'a

Jak wyżej wspomniałem ASP .NET bazuje na komponentach dostępnych w MS .NET Framework. Musimy je więc wpierw zainstalować.

Wymagania systemowe to:

Microsoft Windows Server 2003 - .NET jest juz czescia systemu
Microsoft Windows XP - wszystkie
Microsoft Windows 2000 - wszystkie
Microsoft Windows NT 4.0 Service Pack 6a - ASP.NET nie jest wspierany na tej platformie
Microsoft Windows Millennium Edition (Windows Me) - ASP.NET nie jest wspierany na tej platformie
Microsoft Windows 98 - ASP.NET nie jest wspierany na tej platformie

Jak widać aby zainstalować ASP .NET wymagany jest system z rodziny Windows 2000, Windows XP lub Windows 2003 inne niestety nie będą obsługiwać ASP .NET.

Framework w wersji 1.1 dostępny jest tutaj. Instalacja nie wymaga opisywania. Po jej dokonaniu możemy przejść do następnego kroku.

Do góry

Instalacja .NET Framework SDK

.NET Framework SDK zawiera wszystkie niezbędne składniki potrzebne nam do pisania aplikacji na platformie .NET. Czyli także w ASP .NET. Pobrać można go stąd.

Instalator ustawi za nas IISa do obsługi ASP .NET.

W tym momencie mamy już zainstalowane środowisko ASP .NET na naszym domowym komputerze.

Skoro już wszystko mamy, czas przetestować system i napisać prosty skrypt w ASP .NET

Do góry

Pierwsze kroki: Tworzenie wirtualnego katalogu

Aby uruchomić skrypty musimy ustawić tzw. katalog wirtualny. Można to zrobić na dwa sposoby:

1. Z poziomu explorera

Tworzymy na dysku katalog gdzie będziemy umieszczać skrypty, a następnie klikamy na niego prawym klawiszem myszy. Wybieramy Właściwości, a następnie zakładkę Udostępnianie w sieci Web. Klikamy na Udostępnij ten folder. W nowym oknie w polu Alias wpisujemy kurs. W ramce z Uprawnienia dostępu zaznaczamy: Odczyt i aby nam nieco ułatwić: Przeglądanie katalogów (rys. poniżej). Zatwierdzamy wszystkie zmiany przez OK.

2. Z poziomu konsoli ISS'a

Uruchamiamy Panel sterowania > Narzędzia administracyjne > Internetowe usługi informacyjne. Po lewej stronie konsoli pojawi nam się drzewko. Rozwijamy je aż do momentu kiedy pojawi się nam katalog: Domyślna witryna sieci Web. Klikamy na niego prawym klawiszem myszy i wybieramy z menu Nowy > Katalog wirtualny (Rys. poniżej). Otworzy nam się kreator tworzenia katalogów wirtualnych. Klikamy Dalej.

Jak w poprzednim przypadku podajemy nazwę dla naszego katalogu (Alias) - wpisujemy: kurs i wybieramy Dalej.

Wskazujemy teraz miejsce na dysku gdzie ma być przechowywana strona (uprzednio musimy stworzyć katalog). Następną rzeczą jaką musimy ustawić to prawa do katalogu z naszą witryną: wybieramy Odczyt, Uruchamianie skryptów i aby ułatwić nam pracę: Przeglądanie.

Po lewej stronie zauważymy nazwę naszej strony (Rys. poniżej). Po kliknięciu prawym klawiszem myszy możemy z menu wybrać Właściwości i ustawić dodatkowe opcje.

Do góry

Pierwsze kroki: Uruchamiamy serwer IIS

Kiedy już mamy ustawiony nasz katalog wirtualny możemy uruchomić nasz serwer (jeżeli wcześniej tego nie zrobiliśmy).

Aby to zrobić musimy uruchomić konsole IISa poprzez Panel sterowania > Narzędzia administracyjne > Internetowe usługi informacyjne. Wybieramy z lewego menu (drzewka) Domyślna witryna sieci Web. Możemy teraz wybrać z menu podręcznego (po kliknięciu na Domyślna witryna sieci Web) Uruchom, albo poprzez pasek narzędzi klikając na ikonkę z trójkątem:

Do góry

Pierwsza strona

.NET Framework zainstalowany, serwer działa... czas na napisanie pierwszej strony.

Otwórz notatnik i wpisz poniższy kod:

<%@ Page Language="C#"%>
<!DOCTYPE HTML PUBLIC "-//W3C//DTD HTML 4.0 Transitional//EN">
<html>
<head>
<title>Pierwszy program w ASP.NET</title>
</head>
<body>
<% Response.Write("Witaj swiecie"); %>
</body>
</html>

Nie musisz wiedzieć co oznaczają poszczególne funckje. Kod ten ma tylko za zadanie przetestować działanie ASP .NET.

Teraz zapisz go do katalogu, który podałeś podczas tworzenia katalogu wirtualnego i nazwij go: pierwszy.aspx.

Uruchom teraz przeglądarkę i wpisz adres strony: http://localhost/kurs/.

Zauważ, że po nazwie localhost (która jest adresem serwera WWW na Twoim komputerze) mamy kurs. Jest to alias do naszego katalogu wirtualnego, który wcześniej ustawialiśmy.

Po uruchomieniu strony pojawi się lista z dostępnymi plikami i/lub katalogami znajdującymyi się w naszym katalogu wirtualnym. Wybieramy z niej plik: pierwszy.aspx.

Powinieneś ujrzeć teraz napis: "Witaj świecie". Jest to wynik działania naszego pierwszego skryptu napisanego w ASP .NET :-)

Do góry